جراحی لیفت شکم یا ابدومینوپلاستی
جراحی لیفت شکم یا ابدومینوپلاستی یکی از روش‌های جراحی زیبایی برای اصلاح افتادگی پوست، برداشتن بافت‌های اضافی و بهبود فرم ناحیه شکم است. این جراحی بیشتر برای افرادی مناسب است که پس از بارداری، کاهش وزن قابل‌توجه یا افزایش سن، با شل‌شدگی پوست و ضعف عضلات شکم مواجه شده‌اند.
در بسیاری از موارد، رژیم غذایی و ورزش به کاهش چربی کمک می‌کنند؛ اما نمی‌توانند پوست اضافه یا فاصله ایجادشده بین عضلات شکم را به‌طور کامل برطرف کنند. در چنین شرایطی، جراحی ابدومینوپلاستی می‌تواند به ایجاد شکمی صاف‌تر و متناسب‌تر کمک کند.
در این مقاله، انواع جراحی لیفت شکم، شرایط مناسب برای انجام آن، مزایا، مراحل جراحی و مهم‌ترین مراقبت‌های بعد از عمل را بررسی می‌کنیم.
جراحی لیفت شکم چیست؟
لیفت شکم که با نام علمی ابدومینوپلاستی شناخته می‌شود، یک عمل جراحی است که با هدف برداشتن پوست اضافی شکم و در صورت نیاز، ترمیم و سفت کردن عضلات دیواره شکم انجام می‌شود. در این روش، جراح با توجه به شرایط بدنی بیمار و میزان افتادگی پوست، تغییرات لازم را در ناحیه شکم ایجاد می‌کند.
افتادگی پوست شکم ممکن است به دلایل مختلفی ایجاد شود؛ از جمله:
-
بارداری و زایمان‌های متعدد
-
کاهش وزن شدید و باقی ماندن پوست اضافی
-
افزایش سن و کاهش خاصیت ارتجاعی پوست
-
تغییرات مکرر وزن
-
شل‌شدگی یا فاصله گرفتن عضلات شکم
نکته مهم این است که ابدومینوپلاستی یک روش اصلی برای کاهش وزن محسوب نمی‌شود. هدف این جراحی، اصلاح فرم شکم و حذف پوست اضافی است و نتیجه آن به عواملی مانند وضعیت پوست، میزان چربی، شرایط عضلات و سبک زندگی فرد بستگی دارد.
انواع جراحی لیفت شکم
انتخاب روش مناسب ابدومینوپلاستی به میزان افتادگی پوست، وضعیت عضلات شکم، محل تجمع چربی و انتظارات بیمار بستگی دارد. جراح پس از معاینه، مناسب‌ترین روش را تعیین می‌کند.
۱. ابدومینوپلاستی کامل
ابدومینوپلاستی کامل برای افرادی مناسب است که در بخش‌های مختلف شکم با افتادگی قابل‌توجه پوست یا ضعف عضلات مواجه هستند. در این روش، پوست و بافت اضافی برداشته می‌شود و در صورت نیاز، عضلات شکم ترمیم خواهند شد.
در بسیاری از موارد، محل ناف نیز متناسب با فرم جدید شکم تنظیم می‌شود. این روش معمولاً برای افرادی کاربرد دارد که پس از بارداری یا کاهش وزن شدید، تغییرات گسترده‌ای در ناحیه شکم پیدا کرده‌اند.
۲. مینی ابدومینوپلاستی
مینی ابدومینوپلاستی روش محدودتری است که بیشتر برای افرادی در نظر گرفته می‌شود که افتادگی پوست آنها عمدتاً در قسمت پایین شکم و زیر ناف قرار دارد.
در این روش معمولاً برش کوچک‌تری نسبت به ابدومینوپلاستی کامل ایجاد می‌شود و اصلاح عضلات یا تغییر محل ناف ممکن است محدودتر باشد یا اصلاً ضرورت پیدا نکند. میزان بهبودی و طول دوره نقاهت به شرایط فرد و وسعت جراحی بستگی دارد.
۳. ابدومینوپلاستی گسترده
ابدومینوپلاستی گسترده برای افرادی کاربرد دارد که علاوه بر شکم، در نواحی کناری بدن و پهلوها نیز پوست اضافی دارند. در این روش، محدوده جراحی وسیع‌تر است و هدف، اصلاح هماهنگ‌تر فرم شکم و بخش‌هایی از پهلوهاست.
این روش ممکن است برای افرادی که کاهش وزن زیادی داشته‌اند و با افتادگی گسترده پوست مواجه هستند، گزینه مناسبی باشد.
۴. ابدومینوپلاستی همراه با لیپوساکشن
در برخی بیماران، جراح برای دستیابی به فرم بهتر شکم و پهلوها، ابدومینوپلاستی را همراه با لیپوساکشن انجام می‌دهد. لیپوساکشن به کاهش چربی‌های موضعی کمک می‌کند، در حالی که ابدومینوپلاستی برای برداشتن پوست اضافی و در صورت لزوم ترمیم عضلات به کار می‌رود.
ترکیب این دو روش برای همه افراد مناسب نیست و تصمیم‌گیری درباره آن باید با توجه به وضعیت سلامت بیمار، خون‌رسانی بافت‌ها و میزان جراحی مورد نیاز انجام شود.
چه کسانی کاندیدای مناسب جراحی لیفت شکم هستند؟
جراحی ابدومینوپلاستی برای همه افراد مناسب نیست. معمولاً افرادی که شرایط زیر را دارند، می‌توانند برای ارزیابی و مشاوره با جراح اقدام کنند:
-
افرادی که وزن نسبتاً ثابتی دارند و قصد کاهش وزن قابل‌توجه در آینده نزدیک ندارند.
-
زنانی که پس از بارداری با افتادگی پوست یا فاصله گرفتن عضلات شکم مواجه شده‌اند.
-
افرادی که پس از کاهش وزن شدید، پوست اضافی در ناحیه شکم دارند.
-
افرادی که با وجود تغذیه مناسب و فعالیت بدنی، همچنان از پوست شل شکم ناراضی هستند.
-
افرادی که از سلامت عمومی مناسبی برخوردارند و شرایط لازم برای بیهوشی و جراحی را دارند.
پیش از عمل، سابقه بیماری‌ها، مصرف داروها، وضعیت سیگار یا دخانیات و احتمال بارداری در آینده باید بررسی شود. بهتر است افرادی که قصد بارداری یا کاهش وزن قابل‌توجه دارند، زمان جراحی را با نظر پزشک برنامه‌ریزی کنند؛ زیرا این تغییرات می‌توانند بر نتیجه عمل تأثیر بگذارند.
مزایای جراحی لیفت شکم
ابدومینوپلاستی در صورت انتخاب صحیح بیمار و انجام مناسب جراحی می‌تواند تغییرات قابل‌توجهی در فرم شکم ایجاد کند.
بهبود فرم و ظاهر شکم
برداشتن پوست اضافی و اصلاح بافت‌های زیرین می‌تواند ظاهر شکم را صاف‌تر و متناسب‌تر کند. میزان تغییرات به وضعیت اولیه بدن و روش جراحی بستگی دارد.
اصلاح افتادگی پوست
شل‌شدگی پوست که معمولاً پس از بارداری یا کاهش وزن شدید ایجاد می‌شود، یکی از مهم‌ترین دلایل انجام این جراحی است. ابدومینوپلاستی می‌تواند بخش قابل‌توجهی از پوست اضافی را حذف کند.
ترمیم عضلات شکم
در بعضی افراد، عضلات راست شکمی از یکدیگر فاصله می‌گیرند؛ وضعیتی که ممکن است پس از بارداری ایجاد شود. جراح در صورت تشخیص و نیاز می‌تواند این فاصله را با بخیه‌های مخصوص اصلاح کند.
کاهش برخی ترک‌های پوستی
اگر ترک‌های پوستی در بخش‌هایی از پوست قرار داشته باشند که طی جراحی برداشته می‌شوند، ممکن است بخشی از آنها نیز حذف شود. با این حال، ابدومینوپلاستی تمام ترک‌های پوستی را از بین نمی‌برد.
افزایش رضایت از تناسب اندام
بهبود فرم شکم ممکن است به افزایش رضایت فرد از ظاهر بدن خود کمک کند؛ با این حال، نتیجه نهایی به انتظارات واقع‌بینانه، شرایط جسمی و روند بهبودی بستگی دارد.
مراحل انجام جراحی لیفت شکم
جراحی ابدومینوپلاستی معمولاً در چند مرحله انجام می‌شود. جزئیات هر مرحله بر اساس نوع جراحی و شرایط بیمار متفاوت است.
۱. مشاوره و معاینه پیش از عمل
در جلسه مشاوره، جراح وضعیت پوست و چربی شکم، قدرت و موقعیت عضلات، سابقه پزشکی و انتظارات بیمار را بررسی می‌کند. همچنین ممکن است انجام آزمایش‌های لازم یا ارزیابی‌های تکمیلی برای اطمینان از آمادگی بیمار ضرورت داشته باشد.
در این مرحله، درباره محل برش، نوع جراحی، اسکار احتمالی، خطرات و دوره نقاهت نیز توضیح داده می‌شود.
۲. بیهوشی
ابدومینوپلاستی معمولاً تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود. متخصص بیهوشی وضعیت بیمار را در طول عمل کنترل می‌کند و اقدامات لازم برای حفظ ایمنی او را انجام می‌دهد.
۳. ایجاد برش جراحی
جراح معمولاً برشی در قسمت پایین شکم و در محلی ایجاد می‌کند که تا حد امکان زیر لباس زیر یا خط بیکینی قرار گیرد. طول و شکل برش به میزان پوست اضافی و نوع ابدومینوپلاستی بستگی دارد.
۴. برداشتن پوست و چربی اضافی
پس از ایجاد برش، پوست و بافت اضافی مطابق برنامه جراحی برداشته می‌شود. در صورت وجود فاصله بین عضلات شکم، ممکن است عضلات با بخیه‌های مخصوص به یکدیگر نزدیک شوند.
در ابدومینوپلاستی کامل، ممکن است لازم باشد محل ناف نیز تنظیم شود تا با فرم جدید شکم تناسب داشته باشد.
۵. بستن برش‌ها و پانسمان
در پایان جراحی، پوست در موقعیت جدید قرار می‌گیرد و برش‌ها با روش مناسب بسته می‌شوند. بسته به شرایط بیمار، ممکن است از لوله‌های تخلیه مایعات یا درن استفاده شود. سپس پانسمان و گن مخصوص طبق نظر تیم درمان به کار می‌رود.
مراقبت‌های بعد از جراحی لیفت شکم
رعایت توصیه‌های پزشک پس از ابدومینوپلاستی اهمیت زیادی دارد. مراقبت صحیح می‌تواند به بهبود زخم‌ها، کنترل تورم و کاهش احتمال برخی عوارض کمک کند.
۱. استفاده از گن فشاری
گن مخصوص شکم برای حمایت از بافت‌های جراحی‌شده و کمک به کنترل تورم استفاده می‌شود. مدت و نحوه استفاده از گن باید مطابق دستور جراح باشد؛ زیرا نیاز بیماران و نوع جراحی یکسان نیست.
گن باید اندازه مناسبی داشته باشد و باعث درد شدید، اختلال تنفس، بی‌حسی یا تغییر رنگ پوست نشود. در صورت بروز چنین علائمی، باید با تیم درمان تماس گرفت.
۲. کنترل درد و تورم
پس از جراحی، مقداری درد، کبودی و تورم طبیعی است. پزشک ممکن است داروهای مسکن یا سایر داروهای مورد نیاز را تجویز کند. داروها باید طبق دستور مصرف شوند و نباید بدون هماهنگی پزشک، داروی جدیدی مصرف کرد.
هنگام استراحت، قرار دادن بالاتنه و زانوها در وضعیت کمی خمیده می‌تواند فشار روی شکم و بخیه‌ها را کاهش دهد. استفاده از کمپرس سرد نیز تنها در صورت تأیید جراح و با رعایت فاصله مناسب از پوست و محل برش انجام شود.
۳. پرهیز از فعالیت‌های سنگین
در هفته‌های ابتدایی، باید از بلند کردن اجسام سنگین، ورزش شدید، حرکات شکمی و فعالیت‌هایی که به محل جراحی فشار وارد می‌کنند، خودداری کرد. زمان بازگشت به فعالیت‌های معمول و ورزش به وسعت جراحی و روند بهبودی بستگی دارد.
در مقابل، راه رفتن آرام و کوتاه از زمانی که تیم درمان اجازه می‌دهد، اهمیت دارد؛ زیرا تحرک زودهنگام و کنترل‌شده می‌تواند به کاهش خطر لخته شدن خون کمک کند.
در روزهای ابتدایی ممکن است لازم باشد هنگام راه رفتن، بدن کمی خمیده باشد تا کشش روی بخیه‌ها کمتر شود. با بهبود شرایط، وضعیت بدن باید طبق توصیه پزشک به حالت طبیعی بازگردد.
۴. مراقبت از زخم‌ها و بخیه‌ها
محل برش و پانسمان باید مطابق دستور جراح مراقبت شود. برای کمک به بهبود مناسب زخم‌ها، نکات زیر را رعایت کنید:
-
محل جراحی را طبق دستور پزشک تمیز و خشک نگه دارید.
-
پانسمان را در زمان توصیه‌شده تعویض کنید.
-
از دستکاری بخیه‌ها یا استفاده خودسرانه از پمادها و مواد ضدعفونی‌کننده خودداری کنید.
-
در صورت وجود درن، نحوه تخلیه و مراقبت از آن را به‌درستی یاد بگیرید.
-
برای بررسی روند ترمیم زخم، در جلسات پیگیری تعیین‌شده شرکت کنید.
افزایش قرمزی، درد یا تورم، ترشح چرکی، باز شدن زخم یا تب می‌تواند نشانه عفونت یا مشکل دیگری باشد و نیاز به ارزیابی پزشکی دارد.
۵. تغذیه مناسب و نوشیدن آب کافی
تغذیه مناسب پس از جراحی به ترمیم بافت‌ها و حفظ توان جسمی کمک می‌کند. بهتر است رژیم غذایی متعادل و متنوعی داشته باشید و منابع پروتئین مانند تخم‌مرغ، ماهی، مرغ، لبنیات و حبوبات را در برنامه غذایی خود بگنجانید.
مصرف میوه‌ها و سبزیجات نیز می‌تواند ویتامین‌ها و مواد معدنی مورد نیاز بدن را تأمین کند. نوشیدن آب کافی اهمیت دارد، اما مقدار مناسب آن به وضعیت جسمی و توصیه‌های پزشکی بستگی دارد.
در صورت نداشتن منع پزشکی، بهتر است از مصرف بیش از حد نمک و غذاهای کم‌ارزش غذایی پرهیز کنید. مکمل‌هایی مانند ویتامین C یا روی نیز نباید بدون نیاز یا توصیه متخصص مصرف شوند.
۶. پرهیز از سیگار و دخانیات
مصرف سیگار و سایر محصولات حاوی نیکوتین می‌تواند خون‌رسانی به بافت‌ها را مختل کند و احتمال مشکلات ترمیم زخم را افزایش دهد. درباره زمان قطع و ازسرگیری مصرف دخانیات باید از جراح دستور مشخص دریافت کنید.
۷. مراجعه به پزشک و پیگیری روند بهبودی
مراجعه منظم به جراح برای بررسی زخم‌ها، کنترل تورم و ارزیابی روند ترمیم ضروری است. در صورت بروز تنگی نفس، درد قفسه سینه، غش یا تورم و درد ناگهانی یک پا، باید فوراً به اورژانس مراجعه کنید؛ زیرا این علائم ممکن است نشانه عوارض جدی مانند لخته خون باشند.
ادامه مطلب :mahvaaclinic.com
